ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΝΕΔ

Tο ΤΕΕ-ΑΜ μαζί με το Πανεπιστήμιο Αιγαίου συμμετείχαν στα πλαίσια του Προγράμματος Ενίσχυσης Νέου Ερευνητικού Δυναμικού (ΠΕΝΕΔ) της Γενικής Γραμματείας 'Ερευνας και Τεχνολογίας,του Υπουργείου Βιομηχανίας, Ενέργειας και Τεχνολογίας στην εκπόνηση ερευνητικού προγραμματος "Δημιουργία Συστήματος για την Στήριξη Αποφάσεων.Περίπτωση Εφαρμογής για το νησί της Θάσου"

Το ερευνητικό πρόγραμμα εκπονήθηκε από Ομάδα Ερευνητών του Πανεπιστημίου Αιγαίου και του ΤΕΕ-ΑΜ και παρουσιάστηκε στην Καβάλα στις 14 Μαίου 1999 στην αίθουσα της Δημοτικής Βιβλιοθήκης
Επιστημονικός υπεύθυνος της Ομάδας ήταν ο Καθηγητής του Πανεπιστημίου Αιγαίου Χάρης Κοκκώσης,επιστημονικός σύμβουλος ήταν ο καθηγητής του Πάντειου Πανεπιστημίου Παύλος Λουκάκης και συντονιστής από πλευράς ΤΕΕ-ΑΜ ο Κώστας Λαλένης μέλος της Δ.Ε. του ΤΕΕ-ΑΜ και διδάσκων στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας.

Στόχος της μελέτης ήταν η δημιουργία ενός Συστήματος Στήριξης Αποφάσεων (ΣΣΑ). Το σύστημα αυτό θα ενισχύει και θα στηρίζει την διαδικασία λήψης αποφάσεων λαμβάνοντας υπόψη αλληλοεξαρτήσεις παραγόντων όπως οι συγκρούσεις ατομικών και συλλογικών συμφερόντων, η μη ομοιογενής διασπορά των περιβαλλοντικών προβλημάτων, μακροπρόθεσμες και σε μακρινή απόσταση εκδηλούμενες επιπτώσεις που δεν είναι άμεσα και εξ 'αρχής κατανοητές και γενικότερα, παραγόντων που επηρεάζουν την επιτυχία εφαρμογής των αποφάσεων.
Ειδικότερα, το σύστημα προτείνει και υποδεικνύει τα βέλτιστα αναπτυξιακά σενάρια ενώ παράλληλα διατηρεί την δυνατότητα αξιολόγησης προτεινομένων σεναρίων. Το σύστημα συνδέεται με το Γεωγραφικό Σύστημα Πληροφοριών Arc-Info και περιλαμβάνει:

Βάση γνώσης που αποτελείται από δεδομένα και στοιχεία που χαρακτηρίζουν τον χώρο εφαρμογής.

Επαγωγική μηχανή που αναλύει τα παραπάνω στοιχεία, τα συνδυάζει μεταξύ τους και προχωρά στην διαμόρφωση επιπλέον συμπερασμάτων.

Διαμόρφωση πρόσκτησης γνώσης που διατυπώνει την γνώση σε μορφή κατάλληλη για την επεξεργασία με το όλο σύστημα, και

Διασύνδεση με τον χρήστη που τον βοηθά να προστρέχει στο σύστημα.

Η εφαρμογή του συστήματος είναι ιδιαίτερα χρήσιμη για Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης που μπορούν χρησιμοποιώντας το, να "απεικονίζουν" όλες τις πληροφορίες σχετικά με τον ΟΤΑ τους σε σύστημα Γεωγραφικών Πληροφοριών με δυνατότητα συνεχούς ενημέρωσης, να διαμορφώνουν εναλλακτικά αναπτυξιακά σενάρια, να "βλέπουν" πώς οι αλλαγές διαφόρων παραγόντων επηρεάζουν το αποτέλεσμα, να συγκρίνουν τα σενάρια αυτά και να φτάνουν σε ένα βέλτιστο επίπεδο αξιολόγησης που να οδηγεί στην προτιμητέα λύση.

Εφαρμογή του συστήματος έγινε για το νησί της Θάσου.
Η Θάσος παρουσιάζει ιδιαίτερα και ποικίλα χαρακτηριστικά που αφενός αυξάνουν την αναγκαιότητα εφαρμογής του προτεινόμενου συστήματος και αφετέρου, εξασφαλίζουν δυνατότητες διευρυμμένου φάσματος πιλοτικής δράσης. Οντας το βορειότερο νησί του Αιγαίου και συγκριτικά, μακρυά από τον υπόλοιπο νησιωτικό κορμό, παρουσίαζε μέχρι πρόσφατα ανάπτυξη πλήρως εξαρτημένη από την Καβάλα την τελευταία, πάντως δεκαπενταετία, αυτονομήθηκε σχετικά, και πέρασε απότομα σε διαφορετικούς συνδυασμούς μορφών και ρυθμών ανάπτυξης: από την "φτωχή" περίοδο αλιείας, περιορισμένης κτηνοτροφίας (αιγοπρόβατα) και ελαιοκαλλιέργειες και την μετανάστευση στα καπνομάγαζα της Καβάλας, στην "πλούσια" εποχή του τουρισμού, της εξόρυξης μαρμάρων και των πετρελαίων του Πρίνου. Τα χαρακτηριστικά του άλματος αυτού είναι η σπασμωδική και εκ των υστέρων αντιμετώπιση των αλλαγών και οι όλο και περισσότερο οξυμμένες συγκρούσεις και αντιθέσεις στις αναπτυξιακές επιλογές των κατοίκων, με σχεδόν πάντα, καταστροφικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις. (Παράδειγμα, η διογκούμενη αντίθεση μεταξύ ανάπτυξης τουρισμού και εξόρυξης μαρμάρων που έχει εξελιχθεί σε αγώνα δρόμου επιβολής τους, με όλα τα μέσα, και με έντονα εμφανείς αρνητικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις: αυθαίρετα λατομεία σε πευκόφυτες πλαγιές, έντονη αυθαίρετη δόμηση, διαδοχικές καταστροφικές πυρκαγιές).

Η παρουσίαση της εφαρμογής του συστήματος για την Θάσο,έδωσε ένα παράδειγμα πρακτικής εφαρμογής και βοήθησε στην κατανόηση του συστήματος. 'Εδειξε, ακομη και τις δυνατότητες επέκτασής του, όπως και τις δυνατότητες προσαρμογής του σε άλλους χώρους εφαρμογής.

Η παρακολούθηση της παρουσίασης από ασχολούμενους με την Τοπική Αυτοδιοίκηση (αιρετούς εκπροσώπους ή/και τεχνικούς) ήταν ιδιαίτερα χρήσιμη γι'αυτούς.Οι Νομαρχιακοί Σύμβουλοι που παραβρέθηκαν πρότειναν νέα παρουσίαση το φθινόπωρο του 99 που θα οργανωθεί από την Νομαρχία Καβάλας με σκοπό την προώθηση υιοθέτησης του συστήματος από την Νομαρχία.