Παρ' όλον που η πόλη της Καβάλας δεν έχει - τουλάχιστον ακόμη - το μέγεθος μεγαλούπολης, η κατάσταση που έχει δημιουργηθεί στο κέντρο της δεν απέχει πολύ από την κατάσταση που επικρατεί στις μεγάλες πόλεις με το έντονο κυκλοφοριακό πρόβλημα.
Από στατιστικά στοιχεία γνωρίζουμε ότι η αναλογία αυτοκινήτων ανά κάτοικο είναι 1:4, η αναλογία η οποία σήμερα μπορεί να θεωρείται αποδεκτή σε κάποιες πόλεις, όμως για την πόλη της Καβάλας με τις ιδιαιτερότητές της - μεγάλες κλίσεις του φυσικού ανάγλυφού της, περιορισμένο αστικό κέντρο, έλλειψη δημοσίων μεταφορικών ευέλικτων μέσων - είναι ήδη προβληματική.
Αν δε, ληφθεί υπ' όψιν η τάση αύξησης της κτήσεως αυτοκινήτου, λόγω των συνεχώς διαμορφούμενων συνθηκών διαβίωσης, οικονομικών παραγόντων, εξάπλωσης της πόλης και τάσεων καταναλωτισμού, η οποία θα είναι με οξεία κλίση, μαθηματικώς καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι περί το 2010 η αναλογία αυτοκινήτου ανά κάτοικο στην πόλη μας θα είναι 1:2,4 - 1:2,5. Μια αναλογία που θα προκαλέσει πολλά προβλήματα αν δεν ληφθούν από τώρα τα κατάλληλα μέτρα.
Σ' όλα αυτά βέβαια πρέπει να προστεθεί το άκρως επιβαρυντικό γεγονός ότι η πόλη μας κατέχει την δεύτερη χειρότερη θέση από τις πόλεις της Ελλάδος στην αναλόγια ελεύθερου χώρου ανά κάτοικο. Και αυτή η αναλογία είναι εύκολο να υποτεθεί ότι θα αλλάξει μελλοντικά προς το χειρότερο αν δεν ληφθούν άμεσα μέτρα.
Ως ομάδα εργασίας του Τ.Ε.Ε. που καταλήξαμε στα γενικά αυτά συμπεράσματα δεν είμαστε σε θέση σ'αυτή τη φάσηνα προτείνουμε βεβαίως συγκεκριμένες λύσεις επί του θέματος του κυκλοφοριακού. Καταδεικνύουμε όμως μια γενική κατεύθυνση η οποία πρέπει να ακολουθηθεί από τους φορείς της πόλης, ώστε να λυθεί κάποτε το πρόβλημα και να αντιστραφεί αυτό το αρνητικό κλίμα.
Η κατεύθυνση αυτή έχει δύο σκέλη. Πρώτον είναι αναγκαία η λήψη κάποιων άμεσων μέτρων και κυκλοφοριακών ρυθμίσεων που να εξυπηρετούν την κατάσταση σήμερα, οι οποίες όμως θα έχουν βραχυπρόθεσμα αποτελέσματα. Απλώς θα ανακουφιστούν προσωρινά την κατάσταση, δίνοντας συγχρόνως το χρονικό περιθώριο για την σύνταξη ειδικών μελετών που θα εφαρμοστούν μελλοντικά.
Δεύτερον, ακριβώς αυτή η σύνταξη των ειδικών μελετών, είναι το άλλο σκέλος του σχεδιασμού επίλυσης του κυκλοφοριακού προβλήματος. Οι μελέτες αυτές πρέπει να γίνουν λαμβάνοντας υπ'όψιν τον παράγοντα χρόνο (δηλαδή με προοπτική και πρόβλεψη μακρού χρόνου) σε συνδυασμό με την εκ των προτέρων πρόβλεψη και κατανόηση της κυκλοφοριακής αντίληψης για την ρύθμιση της κυκλοφορίας της Καβάλας. Και με βάση αυτή την ανάγκη να καθοριστούν οι απαιτούμενες μελέτες.
Από την διεθνή έως σήμερα εμπειρία, υπάρχουν τρία σενάρια μεταξύ των οποίων μπορούν οι ειδικοί μελετητές να επιλέξουν το πλέον κατάλληλο για την πόλη, λαμβάνοντας υπ'όψιν όλα τα ανωτέρω.

      α)Δημιουργία μιας πόλης με ¨κλειστό κέντρο¨ δηλαδή αποκλεισμός της κυκλοφορίας των ιδιωτικών αυτοκινήτων από το κέντρο της πόλης με τη δημιουργία χώρων στάθμευσης στις παρυφές του και κυκλοφορία εντός αυτού αποκλειστικώς μέσων μαζικής μεταφοράς.
      β)Δημιουργία μιας πόλης με "μικτό κυκλοφοριακό σύστημα" δηλαδή κυκλοφορία των ιδιωτικών αυτοκινήτων υπό περιορισμό με την επιβολή μέτρων ελεγχόμενης στάθμευσης και κυκλοφορία των μέσων μαζικής μεταφοράς με ειδικά ρυθμιστικά μέτρα.
      γ)Δημιουργία υποκέντρων σ'όλη την πόλη με σύνδεση μεταξύ των, με κεντρικούς οδικούς άξονες και παράλληλη ρύθμιση και των αστικών συγκοινωνιών και της κυκλοφορίας των ιδιωτικής χρήσης αυτοκινήτων.
Βασικές αρχές που διέπουν γενικώς την κατεύθυνση αυτή, και στα δύο σκέλη της, για την εξερεύνηση αποδεκτής λύσης είναι:
       α) η διατήρηση των υπαρχόντων ελεύθερων χώρων ,
       β) η εξοικονόμηση ελεύθερων χώρων ή η δημιουργία νέων προς εκμετάλλευση με τρόπο που να μην θίγεται το περιβάλλον , η φυσική ομορφιά, η φυσιογνωμία και η ιστορία της πόλης, οι οποίες πρέπει πάση θυσία να διατηρηθούν και να αναδειχθούν.
Από την προκαταρκτική εξέταση των πινακίδων του σχεδίου πόλης και της υφιστάμενης κυκλοφοριακής κατάστασης που κάναμε ως ομάδα εργασίας, καταλήξαμε σε ορισμένες προτάσεις που κατά την γνώμη μας εξυπηρετούν την κατεύθυνση που έχει προαναφερθεί. Είναι προτάσεις που αφορούν και στα δύο σκέλη της. Δηλαδή μέτρα που μπορούν άμεσα να ληφθούν , και μέτρα που πρέπει να γίνουν κατόπιν ειδικών μελετών.
Ως μέτρα τα οποία μπορούν και πρέπει να ληφθούν άμεσα είναι μια σειρά από κυκλοφοριακές ρυθμίσεις, μονοδρομήσεις καθώς και πεζοδρομήσεις δρόμων, όπως οι εξής:
       α)Η σήμανση - σηματοδότηση του κόμβου μπροστά από τα δικαστήρια και τις καμάρες, στον οποίο συμβάλλουν κεντρικοί άξονες από διαφορετικές κατευθύνσεις και δημιουργούνται προβλήματα τόσο για τα αυτοκίνητα όσον και για τους πεζούς αλλά και επιφέρουν μάλλον υποβάθμιση του μνημείου που βρίσκεται σ'αυτή τη θέση.
Η ρύθμιση με φωτεινή σηματοδότηση και διαγράμμιση για διαβάσεις πεζών θα δώσει μια προσωρινή λύση, για όσο χρονικό διάστημα διοχετεύεται από εκεί όλη η κυκλοφορία μεταξύ Ανατολής και Δύσης που διέρχεται από την Ελλάδα. Μετά την ολοκλήρωση των έργων της παράκαμψης και της Εγνατίας θα μπορεί να εφαρμοστεί μια μελέτη για καλύτερη ρύθμιση της κυκλοφορίας η οποία σαφώς θα είναι μικρότερη, και ανάδειξη των δύο αξιόλογων κτιρίων του κόμβου, του μνημείου του υδραγωγείου αφ'ενός και του κτιρίου του σημερινού δικαστηρίου το οποίο μπορεί να αξιοποιηθεί μετά την απομάκρυνση των δικαστηρίων από εκεί, ως διοικητικό κτίριο.
       β)Η οδός Δοϊράνης και η προέκτασή της, η οδός Αμύντα χρήζουν ρυθμίσεως με σωστή σηματοδότηση λαμβάνοντας υπ'όψιν τον φόρτο κυκλοφορίας και την κατάσταση που δημιουργείται μετά τα έργα στην κεντρική πλατεία και το στένεμα της οδού Δοϊράνης - με το οποίο δεν είμαστε σύμφωνοι -,τα οποία επιβαρύνουν την κατάσταση. Θα έπρεπε στην οδό Δοϊράνης να προβλέπεται χώρος στάθμευσης έστω προσωρινής ή ελεγχόμενης που να εξυπηρετεί τους καταστηματάρχες της περιοχής εφ'όσον το Γ.Π.Σ. προβλέπει ευρεία πεζοδρόμηση σ'όλη την γειτονιά του Αγίου Νικολάου, με την οποία βεβαίως συμφωνούμε.
      γ)Διαμόρφωση εισόδων από τους παράπλευρους δρόμους προς την οδό Ομονοίας (βλ. σχέδιο) για διευκόλυνση της κυκλοφορίας και τοποθέτηση φωτεινών σηματοδοτών διότι αλλιώς δεν έχουν νόημα τα φαρδιά πεζοδρόμια τα οποία κατασκευάστηκαν έτσι για να λειτουργούν ως παράπλευροι πεζόδρομοι. Επίσης μια ρύθμιση για την στάθμευση των αυτοκινήτων η οποία μπορεί να αναζητηθεί ανάμεσα σε διάφορες λύσεις όπως εναλλάξ σε κάθε πλευρά του δρόμου ανά ημέρα και αριθμό αυτοκινήτου ή με καρτέλα κατοίκων ή ελεγχόμενη ανά ώρα για τις ώρες που η κίνηση είναι μεγάλη και ελεύθερης το βράδυ ούτως ώστε να εξυπηρετούνται οι καταστηματάρχες και οι μόνιμοι κάτοικοι της περιοχής - δεν είναι λίγες οι οικοδομές με κατοικίες επί της οδού Ομονοίας, προσφάτως δε κατασκευάζονται και νέες οικοδομές γραφείων-. Τονίζουμε βεβαίως ότι απαιτείται να εξευρεθεί στην περιοχή χώρος για στάθμευση αυτοκινήτων που να λύνει το πρόβλημα αυτό.
       δ)Να προχωρήσουν τα έργα πεζοδρόμησης όπου αυτά προβλέπονται από το Γ.Π.Σ. ή πεζοδρόμησης με ελεγχόμενη διέλευση όπως ήδη κατασκευάζεται στο τμήμα της Φιλλίπου μπροστά από το Δημαρχείο. Προτείνουμε επίσης να τοποθετηθούν νέοι σηματοδότες, ιδίως στους κόμβους μεγάλης κυκλοφορίας, μπροστά από το Δημαρχείο. Προτείνουμε επίσης να τοποθετηθούν νέοι σηματοδότες, ιδίως στους κόμβους μεγάλης κυκλοφορίας, μπροστά από τα σχολεία που έχουν είσοδο - έξοδο σε δρόμους μεγάλης κυκλοφορίας και να ελεγχθούν και να ξαναρυθμιστούν οι υπάρχοντες ούτως ώστε να μην εμφανίζονται φαινόμενα όπου ανάβει ¨πράσινο¨ συγχρόνως για πεζούς και αυτοκίνητα ή το ¨πράσινο¨ για τους πεζούς διαρκεί ελάχιστα (παράδειγμα η διασταυρώσεις Δαγκλή - Βενιζέλου, Δαγκλή - Ερυθρού Σταυρού).

Οι προτάσεις μας για έργα τα οποία ανήκουν στην κατηγορία εκείνων για τα οποία χρειάζεται να προηγηθεί μελέτη είναι έργα τα οποία δεν αφορούν μόνο στην κυκλοφορία αλλά και στους χώρους στάθμευσης και στους ελεύθερους χώρους που ούτως ή άλλως είναι συνδεδεμένοι με το θέμα του κυκλοφοριακού.
       α)Η πρόταση του Γ.Π.Σ. για την διαμόρφωση του δημοτικού κήπου προβλέπει κατάργηση του τμήματος της Βενιζέλου από την οδό Μητροπόλεως έως την Αβέρωφ, διοχέτευση της κυκλοφορίας δια μέσου της οδού Μητροπόλεως στην οδό Ερυθρού Σταυρού και πάλι δια της Αβέρωφ στην Βενιζέλου (παράκαμψη δηλαδή του δημοτικού κήπου).Ο δε δημοτικός κήπος ενοποιείται με τους χώρους που σήμερα βρίσκεται το πάρκιγκ της Ροδόπης και η Λέσχη των Αξιωματικών.
Συμφωνώντας βασικά το Γ.Π.Σ. προεκτείνουμε την πρόταση - λίγο περισσότερο στο μέλλον ίσως -προτείνοντας να μην διακόπτεται η Βενιζέλου αλλά να συνεχίζεται υπογείως, όλος δε ο χώρος που θα δημιουργηθεί για τον δημοτικό κήπο να περιλαμβάνει υπόγειο γκαράζ όσων ορόφων είναι εφικτό ή αναγκαίο και ο κήπος να διαμορφώνεται στην οροφή του.
       β)Ο κάθετος επί της παραλιακής λεωφόρου δρόμος που βρίσκεται μπροστά από τη Λέσχη των Αξιωματικών, το Ι.Κ.Α. και το Κ.Τ.Ε.Λ. προτείνουμε να πεζοδρομηθεί και να φυτευτεί, αφού προχωρήσει η απομάκρυνση του Κ.Τ.Ε.Λ. ούτως ώστε να αποτελεί μια οπτική διέξοδο, μια προβολή όλης της πόλης προς το λιμάνι και τον περαστικό που κινείται εκεί.
'Οσο για το Κ.Τ.Ε.Λ. προτείνουμε να απομακρυνθεί διατηρώντας στην σημερινή τους θέση μόνο τις διοικητικές και λογιστικές υπηρεσίες του, την έκδοση εισιτηρίων και κράτηση θέσεων , την υπηρεσία αποστολής δεμάτων, το γραφείο τουρισμού που έχει ιδρύσει , και χώρο συνεδριάσεων ή δραστηριοτήτων των υπαλλήλων και των λεωφορειούχων, με ανάλογη διαμόρφωση των χώρων του ή και προσθήκη ορόφου.
Η κίνηση των λεωφορείων - αφίξεις και αναχωρήσεις -να γίνεται από χώρο με σύγχρονες εγκαταστάσεις εκτός κέντρου , πιθανώς στο Περιγιάλι όπου ήδη υπάρχει χώρος του Κ.Τ.Ε.Λ. ή μπορεί να ανεβρεθεί πριν αρχίσει η οικοδόμησή του, και από όπου δια της παράκαμψης της πόλης θα μπορεί να γίνεται χωρίς να διοχετεύεται μέσα από αυτήν. Από το σημερινό κτίριο του Κ.Τ.Ε.Λ. μπορούν να αναχωρούν mini-bus για τη μεταφορά όσων ταξιδιωτών το επιθυμούν από και προς τον χώρο αναχωρήσεων - αφίξεων.
       γ)Η παραλιακή λεωφόρος παραμένει ως έχει για την εξυπηρέτηση των ταξιδιωτών των ferry-boats και hovercrafts προς τα γειτονικά νησιά. Επισημαίνουμε ότι ειδικά για το τμήμα της παραλιακής που βρίσκεται στο παλιό λιμάνι να προβλεφθεί κάποια κυκλοφοριακή ρύθμιση που θα δώσει την δυνατότητα να αξιοποιηθεί, εκμεταλλευόμενο την συντήρηση και ανάδειξη των παλιών ¨ψαράδικων¨, ως τουριστικός χώρος, διατηρώντας κάποιες αναμνήσεις της πόλης όπως ήταν και την συνέχειά της και επαφή της με το υγρό στοιχείο που ανέκαθεν στην ιστορική της εξέλιξη είχε.
Προς αυτή την κατεύθυνση , και για την προβολή όλης της πόλης προς το λιμάνι δημιουργείται μια δεύτερη οπτική δίοδος πεζοδρομώντας και καθιστώντας πράσινο το τμήμα του δρόμου ανάμεσα στο νεοκλασικό διατηρητέο της Εμπορικής Τραπέζης και στα ψαράδικα, το ευρισκόμενο μεταξύ της Βενιζέλου και της παραλιακής στην προβολή της κεντρικής πλατείας.
Εδώ θα πρέπει να αναφέρουμε ότι δεν συμφωνούμε με την απότμηση της πλατείας που προτείνεται από το Γ.Π.Σ. προς την πλευρά της Βενιζέλου και κατά την γνώμη μας θα πρέπει να παραμείνει στην σημερινή της κατάσταση.
      δ)Τέλος προτείνουμε την ελεγχόμενη διέλευση της Θ. Πουλίδου προς την Παναγία μόνο για τους κατοίκους και τους καταστηματάρχες σε συνδυασμό με πρόσβαση με μηχανικό μέσο (ασανσέρ , τελεφερίκ) από τον χώρο του σημερινού Τελωνείου και κυκλοφορία κάποιου αστικού ευέλικτου μέσου μεταφοράς σ'όλη την συνοικία ούτως ώστε να προωθηθεί σχέδιο για την ανάπλασή της.
Οι προτάσεις μας αυτές δημιουργούν ένα κέντρο που περικλείεται εντός δύο βασικών κατά μήκος αξόνων δηλαδή της Ερυθρού - Αβέρωφ - Βενιζέλου -Κουντουριώτου - αφ'ενός και της περιμετρικής αφ'ετέρου που οδηγούν από την είσοδο του κέντρου (Φάληρο - Καμάρες) και διασχίζεται από άλλους δύο άξονες την Βενιζέλου και την Ομονοίας που σε συνδυασμό με τους κάθετους σ'αυτές (είτε μονόδρομους, είτε πεζόδρομους , είτε διπλής κατεύθυνσης) συνδέουν και εξυπηρετούν όλα τα τμήματα που δημιουργούνται.
Πρέπει να τονίσουμε όμως ότι για την σημαντική βελτίωση των συνθηκών κυκλοφορίας αλλά και διαβίωσης των πολιτών κρίνεται απαραίτητη, η παράλληλη δημιουργία χώρων στάθμευσης που μπορούν να προβλεφθούν στους υπάρχοντες ελεύθερους χώρους και να προγραμματιστεί η κατασκευή τους σε χρόνο όπου αυτή θα είναι εφικτή.

'Αμεσα συνδεδεμένοι με το κυκλοφοριακό είναι και οι χώροι στάθμευσης. Δεν μπορεί να προωθηθεί λύση του πρώτου χωρίς την ύπαρξη και την προγραμματισμένη κατασκευή των δευτέρων. Η συνολική αναβάθμιση του κέντρου της πόλης και η μελλοντική του εξέλιξη σε βιώσιμο αστικό κέντρο, εξαρτάται κατά πολύ απ' αυτούς.
Ως ομάδα εργασίας ξεκινήσαμε με κάποιες διαπιστώσεις και μια παραδοχή. Διαπιστώσαμε ότι:
      α) οι υπάρχοντες σήμερα χώροι στάθμευσης δεν επαρκούν και είναι βέβαια απλώς κάποιοι ελεύθεροι χώροι χωρίς υποδομή για τόσα αυτοκίνητα όσα θα έπρεπε να δεχθούν.
      β) το κέντρο της πόλης είναι ήδη πυκνά δομημένο και δεν επιδέχεται άλλες μεγάλες κατασκευές που θα το μετατρέψουν σε μία "τσιμεντούπολη" αλλοιώνοντας εντελώς τον ιστό του, την μορφολογία του και την φυσική του ομορφιά - όσο αυτές διατηρούνται -.
Παραδεχθήκαμε δε, ότι η πόλη της Καβάλας έχει ένα φυσικό ανάγλυφο το οποίο δημιουργεί κάποια προβλήματα στο κυκλοφοριακό, με τις έντονες υψομετρικές διαφορές λόγω κλίσης του εδάφους της. ¨όμως αυτό ακριβώς το φυσικό ανάγλυφο μπορεί να οδηγήσει σε λύσεις έξυπνης εκμετάλλευσης. Μπορούν δηλαδή να δημιουργηθούν χώροι οι οποίοι να είναι υπόγειοι από την μια πλευρά τους και να καταλήγουν σε ισόγειους στην άλλη, δίνοντάς τους έτσι διπλή χρήση, και να εξυπηρετούν συγχρόνως και την αισθητική της πόλης τονίζοντας όσο γίνεται το αμφιθεατρικό της "στήσιμο" που ακόμη διατηρείται.
Μετά από αυτά καταλήξαμε σε κάποιες προτάσεις που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν με ανάλογες μελέτες και να καταλήξουν σε κατασκευές όπου κρίνεται αναγκαίο και σε χρόνο που θα είναι εφικτό. Θέλουμε δηλαδή να τονίσουμε πάλι ότι δεν πρέπει να προδικάζουμε μια άποψη , ως μη πραγματοποιήσιμη , σήμερα , και να σκλαβώνουμε κάποιο χώρο , εμποδίζοντας έτσι την πραγματοποίησή της στο μέλλον όταν τα δεδομένα (οικονομικά , τεχνικά , λειτουργικά ) θα έχουν διαφοροποιηθεί.
Εξετάζοντας τους ελεύθερους χώρους που υπάρχουν και ερευνώντας τον τρόπο εκμετάλλευσής τους καταλήξαμε στις εξής προτάσεις σχετικά με τους χώρους στάθμευσης:
      α) Να παραμείνουν οι χώροι στάθμευσης που υπάρχουν ανάμεσα στο Διοικητήριο και το Αρχαιολογικό Μουσείο καθώς και στην Δημοτική Αγορά και την πλατεία του Αγίου Γεωργίου. Ειδικά για το τελευταίο προτείνουμε να διαμορφωθεί καλύτερα και να δενδροφυτευτεί.
       β) Να καταργηθεί ο χώρος στάθμευσης στην άκρη του λιμένος ( στην προέκταση της Δαγκλή ) μπροστά από το Ν.Ο.Κ.
       γ) Να κατασκευασθούν καινούργια υπόγεια γκαράζ εκμεταλλευόμενα τις κλίσεις του εδάφους στα εξής σημεία:
       1) Στο οικοδομικό τετράγωνο που βρίσκεται μεταξύ της Ερυθρού Σταυρού και της Βενιζέλου , απέναντι από την είσοδο του συγκροτήματος της εκκλησίας του Αγίου Ιωάννου. Στο συγκεκριμένο Ο.Τ. το Γ.Π.Σ. προβλέπει χώρο τουριστικής εκμετάλλευσης και αναψυχής. Επειδή όμως θεωρούμε απαραίτητο ένα χώρο στάθμευσης στην περιοχή η οποία είναι και πυκνοδομημένη και υποβαθμισμένη , και επειδή διαπιστώσαμε ότι υπάρχει έντονη υψομετρική διαφορά μεταξύ των δυο δρόμων που περικλείουν τον περιοχή αυτή , προτείνουμε την κατασκευή ενός χώρου στάθμευσης που θα είναι ισόγειος από την πλευρά της Βενιζέλου ( ή και επιπλέον υπόγειος αν κατάλληλες εδαφοτεχνικές μελέτες αποδείξουν ότι είναι δυνατόν ) και υπόγειος από την Ερυθρού Σταυρού. Στην οροφή του δε , στον χώρο δηλαδή που από την Ε. Σταυρού είναι ισόγειος να προβλεφθεί χρήση για τουρισμό και αναψυχή , όπως καθορίζει και το Γ.Π.Σ. , όχι όμως κτιριακό συγκρότημα που να εμποδίζει την οπτική δίοδο που δημιουργείται προς όλη την συνοικία του Αγίου Ιωάννου - την πιο παλιά της πόλης - και ολόκληρο το τμήμα της πόλης πίσω απ'αυτήν.
       2) Στον χώρο πίσω από την μονή Λαζαριστών , ακολουθώντας πάντα το ίδιο σκεπτικό προτείνουμε υπόγειο γκαράζ , με είσοδο από την νότια πλευρά του , που να καταλήξει στο ίδιο επίπεδο με την οδό Εθνάρχου Μακαρίου , επί του οποίου μπορεί να δημιουργηθεί μια μεγάλη πλατεία με χώρο πρασίνου , αναψυχής και πολιτιστικών εκδηλώσεων ( π.χ. μικρό πόντιουμ για υπαίθριες συναυλίες , χώρο για εκθέσεις κ.α.). 'Ετσι ενοποιούνται , αξιοποιούνται και αναδεικνύονται όλα τα γύρω διατηρητέα κτήρια και ο χώρος αποκτά αναλογίες σε ανθρώπινη κλίμακα χαρίζοντας συγχρόνως έναν πνεύμονα πρασίνου στο κέντρο της πόλης , καθώς και αρκετές θέσεις στάθμευσης στην περιοχή που ήδη με το στένεμα της Ομονοίας , της Φιλίππου , την πεζοδρόμηση της Μ. Αλεξάνδρου αλλά και την συντήρηση της παλαιάς καπναποθήκης και της επανάχρησής της ως εμπορικό κέντρο , αντιμετωπίζει εντονότατο πρόβλημα.
       3) Τέλος στον χώρο που περικλείεται από τις διατηρητέες καπναποθήκες πίσω από το εργατικό κέντρο σχηματίζοντας μια πλατεία η οποία σήμερα είναι εντελώς αδιαμόρφωτη , και χρησιμοποιείται ήδη ως χώρος στάθμευσης των περιοίκων.
Προτείνουμε να γίνει ειδική μελέτη ανάπλασης του χώρου προβλέποντας υπόγειο γκαράζ με είσοδο από την οδό Ρωμανού και έλεγχο της δυνατότητας να χρησιμοποιηθεί για το λόγο αυτό το κτήριο που βρίσκεται δίπλα στο Εργατικό κέντρο. Παρατηρήσαμε ότι η πόρτα (καμάρα) του κτηρίου έχει εύρος και την πλευρά της εισόδου έως την απέναντι , έχει υψομετρική διαφορά που επιτρέπει το ύψος ράμπας καθόδου. Με τον τρόπο αυτό μπορεί να διατηρηθεί ως έχει το συγκρότημα των καπναποθηκών ( ένα από τα λίγα που διατηρούνται ως συγκροτήματα ) και να αναδειχθεί ένα τμήμα του παλαιού ιστού της πόλης.
      δ) Τέλος καινούργιοι χώροι στάθμευσης να κατασκευασθούν στο χώρο του "πάρκινγκ της Ροδόπης" καθώς και στον χώρο του σημερινού Τελωνείου , όπως έχουμε ήδη αναφέρει στο κεφάλαιο για το κυκλοφοριακό.

Στο κεφάλαιο για το κυκλοφοριακό αναφέραμε τη δυσμενή στατιστικώς θέση που κατέχει η πόλη μας όσον αφορά τους ελεύθερους ανά κάτοικο χώρους. Ξανατονίζουμε λοιπόν ότι πρωτίστως πρέπει να διατηρηθούν και να αξιοποιηθούν οι υπάρχοντες, οι οποίοι όπως διαπιστώσαμε εμείς αλλά όπως πολύ εύκολα βλέπει και ο κάθε συμπολίτης μας, είναι υποβαθμισμένοι και αδιαμόρφωτοι. Τις περισσότερες φορές εξυπηρετούν την στάθμευση των αυτοκινήτων παρά την αναψυχή και την συνεύρεση των κατοίκων. Επίσης μικροί χώροι πρασίνου έχουν θυσιαστεί στη κατασκευή ή διαπλάτυνση δρόμων. Κατά δεύτερο δε λόγο πρέπει να εξευρεθούν και να δημιουργηθούν νέοι χώροι.
Στις μέχρι τώρα προτάσεις μας κάναμε αναφορές σε ορισμένους ελεύθερους χώρους.
Ανακεφαλαιώνοντας προτείνουμε ελεύθερους χώρους πράσινου και αναψυχής στα εξής σημεία:
      α)Στο πάρκο του Φαλήρου (Κ.Χ. Ο.Τ.312 και Κ.Χ. Ο.Τ.314) που προτείνουμε να διατηρηθεί, αλλά να εξωραϊστεί και αναδιοργανωθεί. Να λειτουργεί ως χώρος άθλησης, αναψυχής και περιπάτου που συνδέει τη παλαιά παραλία της πόλης με αυτή που διαμορφώθηκε στις δυτικές συνοικίες ούτως ώστε να είναι δυνατό σε όποιον το θέλει να περπατήσει παραλιακά από το σημερινό τελωνείο έως την Καλαμίτσα. Προς το σκοπό αυτό προτείνουμε και τη κατάργηση του χώρου στάθμευσης μπροστά στο Ν.Ο.Κ. Ειδικά για το Ο.Τ.314 θεωρούμε ότι πρέπει να μείνει ελεύθερος χώρος για παιδική χαρά και πράσινο. Τέλος καλό θα ήταν να απομακρυνθεί η λαϊκή αγορά και να εξευρεθεί χώρος κατάλληλος ειδικά γι' αυτή.
       β)Θεωρούμε ότι ένα πολύ αξιόλογο τμήμα του κέντρου της πόλης αποτελεί, ο χώρος του σημερινού τελωνείου, ο οποίος έχει τις δυνατότητες να μετατραπεί σε πολυδύναμο ζωτικό χώρο για ολόκληρη τη πόλη. Μετά την ολοκλήρωση των έργων του μείζονος λιμένος Καβάλας και την απομάκρυνση των εμπορικών πλοίων από το σημερινό λιμάνι, πρέπει να γίνουν - κατόπιν αρχιτεκτονικών διαγωνισμών -ειδικές μελέτες ανάπλασης όλου του χώρου αυτού.
Ως ομάδα εργασίας προτείνουμε τρεις λειτουργίες που θα μπορούσαν να συγκεντρωθούν σ'αυτόν και οι οποίες μπορούν να εξυπηρετούν διάφορους σκοπούς. Κατ' αρχάς βεβαίως προτείνουμε να παραμείνουν και να αναβαθμισθούν οι λειτουργίες του λιμένας όπως θα διαμορφωθεί. Το λιμάνι να γίνει μόνο για επιβατιγά πλοία , κρουαζιερόπλοια , σκάφη αναψυχής αλλά και λιμάνι εκκίνησης κάποιων θαλασσίων αθλημάτων . Πιστεύουμε ότι μια πόλη σαν την Καβάλα είναι μάλλον απαράδεκτο να μην έχει ή να μην διοργανώνει θαλάσσιο αθλητισμό . Προτείνουμε λοιπόν ένα τμήμα του χώρου του σημερινού τελωνείου να φιλοξενεί την αναχώρηση και άφιξη των επιβατηγών πλοίων και των ferry boats - πιθανώς από τον κτίρια τα οποία είναι απαραίτητα για την λειτουργία των δρομολογίων , όπως εκδοτήρια , αίθουσες αναμονής λιμενικό γραφείο κλπ. Επίσης στον ίδιο χώρο λειτουργίας αλλά ανεξάρτητα πρέπει να υπάρχουν κτίρια που θα στεγάσουν λειτουργίες που έχουν σχέση με τις υπόλοιπες δραστηριότητες. Δηλαδή κτίρια λιμενοβραχίονα των "δημητριακών" μετά από κατάλληλη ανάπλαση καθώς και τα γραφείων για ελιμενισμό των γιοτ ή κρουαζιερόπλοιων, ενοικίαση θέσεων στο λιμάνι, διοργάνωσης θαλάσσιων αθλημάτων (ιστιοπλοΐας, ιστιοσανίδας, κολύμβησης ανοικτής θαλάσσης, κ.λ.π.) τελωνείο, ναυτική λέσχη και άλλα.
Σε χώρο ανεξάρτητο και μάλλον πίσω από το χώρο που θα φιλοξενεί αυτές τις λειτουργίες, στους πρόποδες της χερσονήσου της Παναγίας, να δημιουργηθεί χώρος στάθμευσης αυτοκινήτων ο οποίος θα λύσει προβλήματα κυκλοφοριακού της πόλης (ήδη αναφερθήκαμε) συμπεριλαμβανομένης της συνοικίας της Παναγίας, αλλά θα εξυπηρετεί και τους ταξιδιώτες. Ο χώρος αυτός πρέπει να είναι δενδροφυτεμένος και όχι μια απλώς ασφαλτοστρωμένη έκταση για λόγους αισθητικούς αλλά και για να δημιουργηθεί ένας πνεύμονας πράσινου για το άκρο αυτό της πόλης και για τη συνοικία της Παναγίας που βρίσκεται ακριβώς από πάνω.
Τέλος προτείνουμε την εγκατάσταση κάποιου τελεφερίκ - ασανσέρ που θα έχει εκκίνηση από το χώρο αυτό και θα οδηγεί στη Παναγία, που θα μπορούν πλέον να περιηγούνται πεζή οι επισκέπτες της πόλης αφού σταθμεύσουν τα αυτοκίνητά τους ή τα τουριστικά λεωφορεία.
Εάν σ'όλα τα παραπάνω προστεθεί και η απομάκρυνση των γραφείων μεταφορών από την πλατεία Καραολή και η συντήρηση και ανάδειξη των κτιρίων της - ήδη έχει αρχίσει του κτιρίου των παλαιών ψαράδικων - θα έχουμε και ανάπλαση και αναβάθμιση του χώρου εισόδου στο λιμένα , δημιουργώντας πραγματικά μια ζωντανή και άκρως εκμεταλλεύσιμη περιοχή της πόλης.
γ)Στο χώρο που καταλαμβάνουν τα Ο.Τ. 392, 393, 394, 395, δηλαδή το χώρο που βρίσκεται μπροστά και πίσω από τις Καμάρες θα πρέπει, αφού προηγηθούν απαλλοτριώσεις ή αγορές και μελέτη ανάπλασης να διαμορφωθεί σε ελεύθερο χώρο πράσινου όπου θα εντάσσεται και η διατηρητέα καπναποθήκη που βρίσκεται στο Ο.Τ.395 (γνωρίζουμε ότι υπάρχει πρόθεση των ιδιοκτητών να πουληθεί σε δημόσιο φορέα), η οποία μετά από κατάλληλη συντήρηση μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως μουσείο της ναυτικής ζωής της πόλης δεδομένης της γειτνίασης με το καρνάγιο το οποίο επίσης μπορεί να αναδειχθεί και να εξακολουθεί να χρησιμοποιείται.
Κατ'αυτόν τον τρόπο αναβαθμίζεται η περιοχή και αναδεικνύεται το μνημείο (Καμάρες) καθώς και η συνοικία της Παναγίας που οριοθετείται απ'αυτό το χώρο στο βόρειο άκρο της, ενώ συγχρόνως δημιουργείται ένας ακόμη ελεύθερος χώρος πράσινου.
      δ)Στο χώρο που βρίσκεται πίσω από τη μονή Λαζαριστών (Ο.Τ.864) για τον οποίο ήδη κάναμε τις προτάσεις μας στο κεφάλαιο για τους χώρους στάθμευσης.
       ε)Στο χώρο που δημιουργείται πίσω από το Εργατικό κέντρο, μεταξύ των διατηρητέων καπναποθηκών (Ο.Τ.847) για τον οποίο ήδη κάναμε τις προτάσεις μας στο κεφάλαιο για τους χώρους στάθμευσης.
      ζ)Τέλος στο χώρο που βρίσκεται επί της οδού Ομονοίας περίπου στο κέντρο της (Ο.Τ.932) και επί του οποίου βρίσκεται μια παλαιά κατοικία, νομίζουμε ότι μπορεί να δημιουργηθεί μια στάση στη πυκνοδομημένη οδό Ομονοίας, εντάσσοντας και το παλαιό κτίσμα το οποίο με κατάλληλη συντήρηση να επαναχρησιμοποιηθεί.
Στα ανωτέρω πρέπει να προστεθούν μικρότεροι χώροι οι οποίοι είναι διάσπαρτοι σ'όλη τη περιοχή που εμείς χαρακτηρίσαμε ως κέντρο της πόλης και οι οποίοι μπορούν βέβαια να λειτουργήσουν ως μικροί χώροι πράσινου, αρκεί να καθαριστούν και να φυτευτούν προσφέροντας μια νότα ομορφιάς και ζωντάνιας στο τσιμεντοποιημένο περιβάλλον του πολίτη ενός σημερινού αστικού κέντρου.

Στο κεφάλαιο αυτό θα πρέπει εισαγωγικώς να αναφέρουμε ότι δεν θα σταθούμε σε προτάσεις για μεμονωμένα κτίρια , αλλά θα προχωρήσουμε σε μια συνολική θεώρηση του ζητήματος κάνοντας προτάσεις προς εκμετάλλευση και αξιοποίηση του οικιστικού συνόλου της πόλης μας . Το πως θα μπορούσε κάποιο συγκεκριμένο κτίριο να χρησιμοποιηθεί είναι θέμα που αποτελεί σημαντικό αντικείμενο έρευνας και βρίσκει λύση μέσα από ανάλυση αναγκών και δεδομένων.
Σε κάθε τόπο σε διαφορετικές ιστορικές περιόδους οι κοινωνικές ομάδες που έζησαν, δημιούργησαν πολιτισμούς των οποίων οι υλικές εκφράσεις καταγράφονται στις κατασκευές που διασώζονται ως τις μέρες μας. Είτε πρόκειται για ατομικά δημιουργήματα, είτε για αστικούς χώρους, είτε για οικιστικά σύνολα, αναγνωρίζονται ως φορείς των αισθητικών, ιστορικών και καλλιτεχνικών αξιών, της περιόδου κατά την οποία κατασκευάστηκαν και αποτελούν ανεπανάληπτα στοιχεία του εκάστοτε πολιτισμού, που τα δημιούργησε, όντας ζωντανές μαρτυρίες των κατασκευαστικών μεθόδων, των χωρικών επιλογών, αλλά και της γενικότερης αντίληψης του πολιτισμού αυτού.
Είναι γνωστό ότι η προσπάθεια για την μελέτη, την διατήρηση και την χρήση των κατασκευαστών αυτών, ήταν κατά καιρούς ανάλογη του πολιτισμού, της παιδείας και των βασικών επιλογών της κάθε κοινωνίας.
Η πόλη μας έχει μια πραγματικά συναρπαστική (νεότερη) ιστορία όχι μόνο γιατί μέσα σε μισό περίπου αιώνα (μετά το 1864) από χωριό έγινε μεγαλούπολη, αλλά γιατί στην αντίστοιχη περίοδο η ποιότητα της ζωής υπήρξε μοναδική για την επαρχία. Γέννημα αυτής της θαυμαστής ακμής υπήρξαν τα κτίριά της, τα οποία δυστυχώς χάνονται ή αλλοιώνονται από το χρόνο και από τις οικοδομικές επεμβάσεις.
Διαχωρίσαμε τα κτίρια αυτά σε δύο μεγάλες κατηγορίες. Σ'αυτά τα οποία αποτελούν, λόγω της συγκέντρωσής τους σε ένα χώρο, ένα οικιστικό σύνολο και σ'αυτά τα οποία στέκουν μέχρι σήμερα μεμονωμένα, αποσπασμένα από τον ιστορικά διαμορφωμένο αστικό ιστό τους, εγκλωβισμένα από σύγχρονες κατασκευές. Και τα μεν και τα δε, τις περισσότερες φορές περιμένουν εγκαταλελειμμένα την φθορά του χρόνου.
'Οσον αφορά την πρώτη κατηγορία, αυτή δηλαδή των οικιστικών συνόλων, πρέπει πρωταρχικά να αναφερθούμε στην συνοικία της Παναγίας, το ιστορικό δηλαδή κέντρο της Καβάλας. Δεν την περιλαμβάνουμε βεβαίως σ'αυτό που σήμερα θεωρούμε κέντρο της πόλης, αλλά αναφερόμαστε σ'αυτήν λόγω της ιστορικής της σημασίας, που αγνοείται από το μεγαλύτερο τμήμα του σύγχρονου πληθυσμού, λόγω της δυνατότητας τουριστικής εκμετάλλευσης της άσχημης σημερινής της κατάστασης, η οποία σαφώς πρέπει να αναστραφεί.
Είναι πράγματι λυπηρή και επιεικώς αδικαιολόγητη η εγκατάλειψη της περιοχής αυτής, όταν όλες σχεδόν οι σύγχρονες πόλεις -στο εξωτερικό αλλά και στην Ελλάδα - που διαθέτουν την τύχη να διασώζεται το ιστορικό τους κέντρο, προσπαθούν να το διατηρήσουν και να το αναδείξουν, πετυχαίνοντας οφέλη και για τους σημερινούς του κατοίκους αλλά και για ολόκληρη την πόλη.
Πιστεύουμε ότι πολλά μπορούν να γίνουν για να διασωθεί και να αναδειχθεί η περιοχή αυτή αρκεί να αντιμετωπιστεί ως σύνολο. Θα πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο ειδικής μελέτης ανάπλασης η οποία θα πρέπει να προωθηθεί από τον Δήμο Καβάλας, να ενταχθεί σε ειδικά προγράμματα (υπάρχουν παραδείγματα ανάλογων προγραμμάτων του Υ.Χ.Ο.Π. σε άλλες πόλεις , όπως στην άνω πόλη της θεσσαλονίκης) αφού βέβαια πρώτα ενταχθεί σε ειδικό χωροταξικό σχέδιο. Σε δεύτερο δε στάδιο θα πρέπει να υπάρξει μέριμνα για τη συντήρηση και ανάδειξη των υπαρχόντων εντός του συνόλου μνημείων, από τους αρμόδιους φορείς.
Μέσα στο καθορισμένο από εμάς κέντρο της πόλης, διακρίνουμε περιοχές που αποτελούν οικιστικά σύνολα και για το οποίο προτείνουμε να γίνουν ειδικές μελέτες ανάπλασής τους και συντήρησης των κτιρίων τους. Ο καινούργιος οικιστικός νόμος Ν. 2508/13-6-97 (με την επικείμενη σύσταση του Οργανισμού Καβάλας) αποτελεί χρησιμότατο εργαλείο στα χέρια των αρμόδιων φορέων της πόλης για τον σκοπό αυτό.
Οι περιοχές αυτές είναι: α) Η συνοικία του Αγίου Νικολάου η οποία παρουσιάζει ένα ομοιογενές σύνολο μεγάλης καλλιτεχνικής αξίας. Πιστεύουμε ότι και μόνη η απομάκρυνση των διαφόρων πινακίδων και των πρόσθετων "διακοσμήσεων" των όψεων των κτιρίων μπορεί να αναδείξει αυτό τον πλούτο. Πολύ δε περισσότερο η συντήρηση των κτιρίων και η ανάπλαση των κοινόχρηστων χώρων με σεβασμό στον αρχικό πολεοδομικό ιστό και στα παραδοσιακά υλικά, η διατήρηση των χρήσεων των κτιρίων και η επανάχρηση των εγκαταλελειμμένων, θα αναδείξει μια περιοχή αναβαθμισμένη, υψηλής αισθητικής που θα αποτελέσει πόλο έλξης μέσα στο κέντρο της πόλης.
       β) Η περιοχή που εκτείνεται από την οδό Φιλίππου ξεκινώντας από την μονή Λαζαριστών έως την οδό Ελευθερίας και ακόμη βορειότερα πίσω από το εργατικό κέντρο έως την οδό Αρ. Στάνη. Θεωρούμε την περιοχή αυτή, ως καλά διατηρούμενο υπόλειμμα του αστικού ιστού της νεότερης πόλης της Καβάλας με μεγάλο όγκο παλαιών κτιρίων - ως επί το πλείστον καπναποθηκών - πολλά από τα οποία είναι χαρακτηρισμένα ως διατηρητέα και τα υπόλοιπα άξια διατήρησης. Είναι μια περιοχή φορτισμένη από στοιχεία της νεότερης ιστορίας της πόλης η οποία επιπλέον καταδεικνύει τρόπους ζωής, παραγωγής και δόμησης επαγγελματικών κτιρίων οι οποίοι πλέον έχουν εγκαταλειφθεί.
Με ειδική μελέτη ανάπλασης θα μπορούσε να αναδειχθεί αυτή η ιστορική και πολιτισμική πλευρά της περιοχής και να επαναχρησιμοποιηθούν τα κτίριά της. Στα πλαίσια μιας τέτοιας μελέτης, πρέπει να δημιουργηθεί σύστημα πεζόδρομου και χώρων πρασίνου για να είναι δυνατή μια διαδρομή που θα ξαναζωντανεύει μνήμες από την ιστορία της πόλης και θα βελτιώσει το περιβάλλον της περιοχής αυτής. 'Οσον δε αφορά τα κτίριά της, τα μεν παλαιά να συντηρηθούν και να αποδοθούν προς χρήση, προκαλώντας το ενδιαφέρον διαφόρων επαγγελματιών, τα δε νέα που βρίσκονται ανάμεσα στα παλαιά να δεχθούν επεμβάσεις με διαμορφώσεις των όψεών τους για την καλύτερη ένταξή τους εντός του συνόλου αυτού, αλλά και δραστικότερες επεμβάσεις με απαλλοτριώσεις και κατεδαφίσεις κάποιων, που ενοχλούν με την άσχημη αισθητική τους ή την κακή ένταξή τους στο σύνολο. Μπορεί αυτό το τελευταίο να ακούγεται ουτοπιστικό, όμως έχουμε πολλά τέτοια παραδείγματα - κυρίως στο εξωτερικό -που μας κάνουν να πιστεύουμε ότι ίσως μετά από κάποια χρόνια θα είναι εφικτό και στη δική μας περίπτωση. Επειδή βλέπουμε τα πράγματα μακροπρόθεσμα είναι ένα ενδεχόμενο που λαμβάνουμε σοβαρά υπ' όψιν μας και γι' αυτό το λόγο το προτείνουμε( π.χ. απομάκρυνση του κτιρίου του Εργατικού κέντρου ή της οικοδομής στην συμβολή της οδού Φιλίππου με την Πλατεία Καπνεργάτη). 'Οσον αφορά τις χρήσεις που θα τους αποδοθούν πρέπει να είναι όσον το δυνατόν πλησιέστερες με την αρχική τους, όπως επιβάλλει η θεωρεία της συντήρησης αναφορικά με την επανάχρηση των κτιρίων. Επειδή η αρχική χρήση ήταν επαγγελματική, θεωρούμε ότι μια πλειάδα χρήσεων, όπως χώροι γραφείων, μικρά διαμερίσματα, ξενώνες νεότητας, καταστήματα με αποθήκες, μικρές βιοτεχνίες αλλά και αίθουσες τέχνης, πολιτιστικά κέντρα, σχολές χορού και ζωγραφικής, γραφεία συλλόγων( μερικές απ' όσες μπορέσαμε να φαντασθούμε) μπορούν να τους αποδοθούν.
Εδώ θα πρέπει ίσως να αναφέρουμε, επειδή δεν είναι τόσο προφανείς οι οικονομικές επιπτώσεις μιας τέτοιας πολιτιστικής διατήρησης, ότι έχει αποδειχθεί ότι η αποκατάσταση μιας συνοικίας ή ενός συνόλου κοστίζει λιγότερο έως 40% από την κατεδάφιση και ανακατασκευή ενός νέου συγκροτήματος και μπορεί η αρχιτεκτονική κληρονομιά να θεωρηθεί ως ένα απόθεμα αγαθών που βελτιώνοντάς το, δημιουργούμε τις προϋποθέσεις παραγωγής νέων αγαθών ή εξυπηρετήσεων, αναβαθμίζοντας έτσι την αποδοτικότητά του. Ιδιαίτερα σε τόπους με τουριστικό ενδιαφέρον τα οικονομικά αποτελέσματα που θα προκύπτουν απ' αυτήν τη βελτίωση είναι σημαντικά. Θα πρέπει επίσης να επισημάνουμε ότι στάθηκαν αρκετά ένα - δύο παραδείγματα τέτοιας πολιτικής για να αναδείξουν την αισθητική αξία των κτισμάτων αυτών, στο σύνολο των κατοικιών, ανεβάζοντας ταυτόχρονα και την εμπορική τους αξία.
'Οσον αφορά δε στην δεύτερη κατηγορία - των μεμονωμένων δηλαδή κτιρίων - πολλά από αυτά τα συναντούμε κατά μήκος κάποιων οδών π.χ. της οδού Φιλίππου, και άλλα διάσπαρτα μέσα στο κέντρο της πόλης. Είναι κτίρια που κατασκευάσθηκαν ως κατοικίες ή ως καπναποθήκες, και άλλα μεν χρησιμοποιούνται ακόμη αλλά δε στέκουν εγκεταλελημένα. Για τα κτίρια αυτά θα πρέπει να υπάρξει ειδική μέριμνα ούτως ώστε να ξαναζωντανέψουν και να συμβάλλουν στην πολιτιστική και αισθητική εικόνα της πόλης.
Επειδή είναι σαφές ότι δεν μπορούμε να αναθέτουμε την πολιτιστική πολιτική, κάνοντας προτάσεις διατήρησης που έχουν ένα οικονομικό κόστος στους πολίτες, που οι περισσότεροι δεν έχουν τα μέσα ή την παιδεία για κάτι τέτοιο, πρέπει να την αναλάβουν οι δημόσιοι φορείς και η τοπική αυτοδιοίκηση. Πρέπει να δοθούν κίνητρα στους ιδιοκτήτες ή βοήθεια ούτως ώστε να επιτευχθεί αυτός ο σκοπός. Η υπογραφή της σύμβασης για την προστασία της Αρχιτεκτονικής κληρονομιάς της Ευρώπης( Γρανάδα '85) η οποία πέρασε στην Ελληνική Νομοθεσία με τον Ν.2039/92 επιβάλλει μια πολιτική διατήρησης του οικιστικού αποθέματος των ιστορικών οικιστικών συνόλων. Πιστεύουμε λοιπόν ότι θα υπάρχουν προγράμματα στήριξης μιας τέτοιας πολιτικής, που θα διευκολύνουν τους ιδιώτες αρκεί να αναζητηθούν και να εφαρμοστούν από τους αρμόδιους τοπικούς φορείς.
Τελειώνοντας πρέπει να πούμε ότι είναι λυπηρό για μια κοινωνία που έχει κληρονομήσει από τις προηγούμενες γενιές πολιτισμό, να μετρά απώλειες μνημείων και έργων τέχνης και να αποτιμά ζημιές. Γι' αυτό είναι χρέος όλων μας να διαφυλάξουμε αυτή την πολιτιστική κληρονομιά και να την παραδώσουμε στις επόμενες γενιές, διαφυλάσσοντας έτσι και ένα υψηλό πολιτιστικό επίπεδο.